Open-ended speelgoed wordt vaak neergezet als de betere keuze, en traditioneel speelgoed als de mindere. Zo simpel is het niet: ze trainen andere dingen.
Wat is het verschil?
Bij traditioneel speelgoed ligt de uitkomst vast. Een puzzel is af, een bouwpakket wordt het model op de doos, een spel heeft een winnaar.
Bij open-ended speelgoed is er geen uitkomst. Het kind bedenkt zelf wat het maakt en wanneer het klaar is.
Waar open speelgoed beter in is
Het verveelt minder snel, omdat het spel elke keer anders is. En het groeit mee, want dezelfde doos blokken wordt op elke leeftijd anders gebruikt.
Verder zit de moeilijkheid altijd op maat. Een kind kiest zelf een uitdaging die het net aankan, iets wat een spel met vaste niveaus niet kan.
Waar traditioneel speelgoed beter in is
Dit wordt vaak overgeslagen. Een bouwpakket leert een kind een instructie volgen en doorzetten tot iets af is, en dat is een vaardigheid op zich.
Gezelschapsspellen leren beurten nemen, regels accepteren en verliezen. Puzzels trainen volgehouden aandacht op één taak. Open speelgoed doet dat allemaal niet vanzelf.
Wanneer werkt wat?
Pak open speelgoed bij
- Een lange middag zonder plan
- Kinderen van verschillende leeftijden door elkaar
- Energie die eruit moet
Pak traditioneel speelgoed bij
- Een kind dat juist behoefte heeft aan structuur
- Samen iets doen aan tafel
- Oefenen met beurten en met verliezen
Waarom voelt open speelgoed soms als niets doen?
Omdat er niets zichtbaar af komt. Bij een puzzel zie je vooruitgang, bij een doos blokken ligt er na een uur nog steeds een doos blokken.
Voor een volwassene voelt dat onproductief. Voor het kind gebeurde er intussen van alles, alleen niet iets dat je kunt fotograferen.
Dat is ook de reden dat open speelgoed vaker in de kast blijft liggen. Het vraagt van jou dat je het laat liggen zonder er iets van te vinden.
En op een verlanglijstje?
Open speelgoed is lastiger cadeau te doen, want het ziet er in de doos saai uit naast iets met lampjes. Wat helpt is een set opsplitsen, zodat meerdere mensen losse stenen of onderdelen kunnen geven.
Bij merken waar je per stuk kunt bijkopen werkt dat goed. Bij merken die alleen complete sets verkopen niet, en dat is een praktisch verschil dat zelden in reviews staat.
Wat is een goede verhouding?
Er is geen getal dat klopt. Wat wel helpt: kijk waar je kind uit zichzelf naartoe gaat en vul aan wat ontbreekt.
Een kind dat de hele dag puzzelt heeft meer baat bij iets waarbij het opstaat. Een kind dat alleen rondrent heeft juist iets nodig dat aandacht vraagt.
Hoe je dat concreet kiest staat in hoe je open-ended speelgoed kiest.
